|
1.derece deprem kuşağında yaşayanlar olarak tüm önlemleri almalıyız. Dikkatli okumanızı öneririm DEPREM ANINDA... Adım Doug Copp. Dünyanın en tecrübeli kurtarma birimi Amerikan Uluslararası
Kurtarma Ekibinin Kurtarma şefi ve afet olayları müdürüyüm.
Bu makaledeki bilgiler bir deprem anında hayat kurtaracaktır.
Içinde 20 maket (mannequis) olan bir okulu ve evi yıktık. On maket "çömel ve
korun" metodunu uygularken, 10 maket "hayat üçgeni"
metodumu uyguladı. Tasarlanmış yıkımdan sonra görüntüleri filme
almak ve sonuçları belgelemek için enkazı geçip binaya girdik. Bina
yıkımlarında oluşabilecek şartlar dahilinde direct olarak gözlemlenebilen ve bilimsel
şartlar altında hayatta kalma tekniklerimi uyguladığım
film "çömelip korunan/saklanan" kişiler iin hayatta kalma şansının sıfır olduğunu
ortaya koydu. Hayat üçgeni mtodumu kullananlar için
hayatta kalabilme şansı yaklaşık olarak % 100 oldu. Bu film Türkiyede ve
Avrupanın geri kalan kısmında milyonlarca izleyici tarafından i
zlendi. Bu film ABD, Kanada ve Güney Amerikada RealTV programında izlendi.
Enkazına girdiğim ilk bina 1985 Mexico City depreminde bir okuldu.
Bütün çocuklar sıralarının altındaydı. Her bir çocuk kemiklerinin
kalınlığına kadar ezilmişlerdi. Sıralarının
yanındaki koridorlara
uzanmış olsalardı hayatta kalmış olabilirlerdi. Bu "ayıptı,
gereksizdi" ve çocukların neden koridorlarda (sıraların arasında)
olmadığını merak ettim. O an, çocuklara bir şeyin/eşyanın altına
saklanmalarını n söylendiğini bilmiyordum.
Basitçe
ifade edilirse, binalar yıkılırken, objelerin üzerine düşen
tavan ağırlıgı veya içerideki mobilyalar bu nesnelere çarparken
yanlarında bir yer, boşluk bırakırlar. Bu boşluk benim "hayat üçgeni" dediğim
alandır. Nesne ne kadar büyük ve na kadar dayanıklı
olursa daha az ezilecektir. Nesneler ne kadar az ezilirse boşluk ve bu boşluğu
kullanan kişinin yaralanmama olasılığı o kadar artar.
Bir dahaki sefere televizyonda yıkılan bina izlerken gördüğün üçgenleri say.
Heryerdeler. Yıkılan bir binada göreceğiniz en yaygın biçimdir.
DEPREM SIRASINDA NE YAPABİLİRİZ ?
DOUG COPP'UN ÖNERILERI
1) "Binalar çökerken basitçe "çömelen ve korunan" kişiler istisnasız her
defasında ezilerek ölüyorlar. Masa, araba gibi nesnelerin
altına giren kişiler her zaman ezilirler.
2) Kediler, köpekler ve bebekler'in hepsi doğal bir şekilde dizlerini ana
rahmindeki gibi karınlarına doğru çekerek kıvrılırlar. Deprem
anında sizde bu şekilde kıvrılmalısınız. Bu doğal bir güvenlik ve hayatta
kalma içgüdüsüdür. Daha küçük bir boşlukta hayatta
kalabilirsiniz. Hafifçe ezilecek ama yanında boşluk yaratacak bir kanepenin,
geniş büyük bir eşyanın yanında dur.
3) Ahşap evler deprem anındaki en güvenli yapılardır. Sebebi basittir;
ahşap esnektir ve depremin zorlamasıyla hareket eder.
Eğer ahşap bina çökerse geniş yaşam boşlukları oluşur. Ayrıca, ahşap
binalar daha az yoğunlukta yıkılış ağırlığına sahiptir.
Tuğla binalar ayrı tuğla parçalarına ayrılacaklardı Tuğlalar bir çok
yaralanmalara sebep olacaktır, ama (beton)bloklardan
daha az ezilmiş vücutlar yaratırlar.
4) Eğer gece yataktayken deprem olursa, basitce yuvarlanarak
yataktan düşün. Yatağın çevresinde güvenli bir boşluk
oluşacaktır.Oteller müşterilerine deprem anında yatakların yanında
yere uzanmalarını salık veren bir uyarı notunu odalarda
her kapının arkasına asarlarsa depremlerde çok büyük hayatta
kalma oranlarını sağlayabilirler.
5) Televizyon izlerken deprem olursa ve kolayca kapıdan veya
pencereden dışarı kaçmak mümkün değilse, kanepe veya
büyük bir koltuğun/sandalyenin yanında cenin pozisyonunda kıvrılarak yere uzanın..
6) Bina çökerken Kapı kirişlerinin altına geçen herkes ölür...Nasıl
mı? Eğer kapı kirişlerinin altına geçerseniz ve kapı kirişi öne veya
arkaya doğru düşürse inen tavanın altında ezilirsiniz. Eğer kapı kirişi
yana doğru yıkılırsa ikiye bölünürsünüz. Her iki durumda da ölürsünüz!
7)Hiçbir zaman merdivenlere gitmeyin/yönelmeyin. Merdivenler
(ana binadan) farklı bir "frekans aralığına" sahiptir;
ana binadan bağımsız/ayrı olarak sarsılırlar. Merdivenler ve
binanın geri kalanı devamlı olarak birbirlerine çarparlar,
ta ki merdivenlerin yıkılışı gerçekleşene kadar. Merdivenlere ulaşan
insanlar basamaklar yüzünden yaralanırlar.
Korkunç şekilde sakatlanırlar. Bina yıkılmasa dahi, merdivenlerden
uzak durun. Merdivenler binanın hasar görmesi
en muhtemel kısmıdır. Depremde yıkılmamış olsa dahi, merdivenler
bağırarak kaçmaya çalışan insanların aşırı
yüklenmesi ile çökebilir. Merdivenler binanın geri kalan kısmı zarar
görmemiş olsa dahi her zaman güvenlik açısından
kontrolden geçirilmelidir.
8) Binanın dış duvarlarına yakın yerlerde durun, mümkünse dışına
çıkın. Binanın iç kısımlarındansa dış kısımlarına
yakın yerlerde olmak çok
daha iyidir. Binanın dış çevresinden ne kadar içeride olursanız, çıkış
yolunuzun kapanma ihtimali o kadar artacaktır.
9) Aynen Nimitz yolundaki katlar arasındaki (yıkılan) blokların
meydana getirdiği gibi, deprem anında üst yolun
yıkılmasıyla ezilen araçların içinde bulunan insanlar ezilirler. SanFransisco
depreminin kurbanlarının hepsi
araçlarının içindeydiler. Hepsi öldü. Araçlarının dışına çıkıp,aracın yanına
uzanıp veya oturarak kolaylıkla
hayatta kalabilirlerdi. Ölen herkes eğer araçlarından çıkıp,araçlarının
yanına oturabilseler veya uanabilselerdi
yaşıyor olabilirdi. Ezilen bütün araçların yanında-kolonları n direkt olarak
üzerine düştüğü araçlar hariç- 3 feet yükseklikte boşluklar
oluşmuştu.
10) Enkaz halindeki gazete ofislerini ve çok miktarda kağıdın olduğu
ofisleri dolaşırken kağıdın sıkışmadığını/ezilmediğini
keşfettim. Kağıt yığınlarının/kümelerinin etrafında geniş boşluklar bulunur/oluşur.
Bu mesajı mümkün olduğu kadar cok kisiye forward etmeniz önemle
rica olunur.
|